یکشنبه ۳ آبان ۱۴۰۵ - ۰۶:۲۲

دکتر حمزوی: تأکید بر جایگاه روان‌شناسی در ارتقای سلامت روان، توسعه ورزش علمی و بهبود عملکرد ورزشکاران

در آیین رونمایی از کتاب «روان‌شناسی ورزشی» تألیف دکتر عباس حمزوی در بوشهر

تأکید بر جایگاه روان‌شناسی

آیین رونمایی از کتاب «روان‌شناسی ورزشی

هم‌زمان با گرامیداشت هفته تربیت بدنی و ورزش، آیین رونمایی از کتاب «روان‌شناسی ورزشی» تألیف دکتر عباس حمزوی، به همت هیأت پزشکی ورزشی استان بوشهر، روز شنبه دوم آبان‌ماه ۱۴۰۵، در محل این هیأت برگزار شد.

این مراسم با حضور جمعی از مسئولان استانی، مدیران حوزه ورزش و سلامت، استادان دانشگاه، اصحاب رسانه و فعالان عرصه ورزش همراه بود و بر اهمیت پیوند دانش روان‌شناسی با پزشکی ورزشی، سلامت روان و ارتقای عملکرد ورزشکاران تأکید شد.

>>> حضور مسئولان استانی و چهره‌های علمی و اجرایی
به گزارش روابط عمومی هیات پزشکی ورزشی استان بوشهر: این آیین با حضور مسئولان اداره‌کل ورزش و جوانان استان بوشهر، رئیس و اعضای هیأت‌رئیسه و مسئولان کمیته‌های هیأت پزشکی ورزشی استان، معاون اجتماعی و پیشگیری از وقوع جرم دادگستری استان بوشهر، معاون پرورشی اداره‌کل آموزش و پرورش استان، رئیس مرکز رشد سلامت دانشگاه علوم پزشکی استان بوشهر و جمعی از استادان دانشگاه و اصحاب رسانه برگزار شد.

حضور نمایندگان حوزه‌های ورزش، سلامت، آموزش، دانشگاه و دستگاه قضایی در این مراسم، جلوه‌ای از ظرفیت همکاری‌های میان‌رشته‌ای در توسعه ورزش علمی و توجه به ابعاد روان‌شناختی سلامت ورزشکاران بود؛ موضوعی که در سال‌های اخیر به یکی از محورهای مهم ارتقای کیفیت فعالیت‌های ورزشی، پیشگیری از آسیب‌ها و افزایش اثربخشی برنامه‌های آماده‌سازی ورزشکاران تبدیل شده است.

>>> انتشار یک اثر تخصصی در مسیر توسعه روان‌شناسی ورزشی
کتاب «روان‌شناسی ورزشی» به قلم دکتر عباس حمزوی، روان‌شناس بالینی و روان‌شناس ورزشی، با حمایت و همت هیأت پزشکی ورزشی استان بوشهر منتشر شده است. انتشار این اثر را می‌توان گامی در جهت توسعه منابع علمی فارسی و تقویت توجه به ابعاد روان‌شناختی فعالیت‌های ورزشی در سطح استان دانست.

روان‌شناسی ورزشی یکی از حوزه‌های تخصصی علوم ورزشی است که به بررسی نقش فرایندهای ذهنی، هیجانی، شناختی و رفتاری در فعالیت بدنی، تمرین و رقابت ورزشی می‌پردازد. این حوزه علاوه بر کمک به بهبود عملکرد ورزشکاران، در زمینه‌هایی مانند مدیریت اضطراب رقابتی، تنظیم هیجان، افزایش تمرکز، تقویت انگیزش، ارتقای اعتمادبه‌نفس، سازگاری با فشارهای مسابقه و بازگشت روانی ورزشکار پس از آسیب نیز نقش دارد.

از این منظر، توجه به دانش روان‌شناسی ورزشی صرفاً به ورزش قهرمانی محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند در ورزش همگانی، فعالیت‌های بدنی کودکان و نوجوانان، آموزش مربیان و داوران و ارتقای سلامت روان جامعه ورزشی نیز مؤثر باشد.

>>> تأکید بر نقش هیأت پزشکی ورزشی در حمایت از فعالیت‌های علمی
برگزاری آیین رونمایی و انتشار این کتاب از سوی هیأت پزشکی ورزشی استان بوشهر، نشان‌دهنده توجه این مجموعه به ظرفیت‌های علمی و تخصصی در کنار مأموریت‌های مرتبط با سلامت ورزشکاران است.

پزشکی ورزشی در رویکرد جامع خود، تنها به پیشگیری و درمان آسیب‌های جسمانی محدود نیست؛ بلکه توجه به سلامت روان، کیفیت زندگی، آمادگی ذهنی و شرایط روان‌شناختی ورزشکاران نیز از مؤلفه‌های مهم مراقبت از جامعه ورزشی به شمار می‌رود.

در این چارچوب، حمایت از تألیف و انتشار آثار تخصصی، فراهم کردن زمینه تعامل میان متخصصان و دانشگاهیان و گسترش آگاهی علمی در میان مربیان، ورزشکاران، داوران و مدیران ورزشی می‌تواند به ارتقای کیفیت خدمات و توسعه فرهنگ ورزش علمی کمک کند.

اقدام هیأت پزشکی ورزشی استان بوشهر در انتشار کتاب «روان‌شناسی ورزشی» را می‌توان نمونه‌ای از ظرفیت این هیأت برای حمایت از تولید دانش تخصصی و تقویت پیوند میان پژوهش، آموزش و خدمات حرفه‌ای در عرصه ورزش استان ارزیابی کرد.

>>> روان‌شناسی ورزشی؛ حلقه پیوند سلامت روان و عملکرد ورزشی
یکی از محورهای اصلی توجه به روان‌شناسی ورزشی، شناخت این واقعیت است که عملکرد ورزشکار حاصل مجموعه‌ای از عوامل جسمانی، فنی، تاکتیکی، شناختی و هیجانی است.

برخورداری از آمادگی بدنی بالا و مهارت فنی مناسب، به‌تنهایی تضمین‌کننده عملکرد مطلوب در شرایط رقابتی نیست؛ زیرا ورزشکار در جریان تمرین و مسابقه با فشار روانی، انتظارات محیطی، ترس از شکست، ضرورت تصمیم‌گیری سریع و مدیریت هیجان‌های شدید روبه‌رو می‌شود.

در چنین شرایطی، آموزش مهارت‌های روان‌شناختی می‌تواند به ورزشکار کمک کند تا توجه خود را بهتر مدیریت کند، با فشارهای رقابتی سازگار شود، پس از اشتباه به جریان مسابقه بازگردد و در مواجهه با ناکامی، توانایی بیشتری برای حفظ انگیزه و تداوم تلاش داشته باشد.

از سوی دیگر، سلامت روان ورزشکاران نیز موضوعی مستقل و اساسی است. پیشگیری از فرسودگی روانی، توجه به فشارهای ناشی از تمرین‌های سنگین، مدیریت تعارض‌های بین‌فردی، حمایت روان‌شناختی در دوران آسیب و فراهم

کردن محیطی ایمن و حمایتگر برای ورزشکاران، از جمله زمینه‌هایی هستند که ضرورت حضور متخصصان روان‌شناسی ورزشی را در ساختار ورزش امروز برجسته می‌کنند.

توسعه این حوزه نیازمند همکاری منسجم میان روان‌شناسان ورزشی، پزشکان، فیزیوتراپیست‌ها، مربیان، مدیران و نهادهای آموزشی است؛ همکاری‌ای که می‌تواند به شکل‌گیری رویکردی جامع‌تر در مراقبت از ورزشکاران و پرورش نسل آینده قهرمانان کمک کند.

>>> ضرورت توجه به روان‌شناسی ورزشی در ورزش پایه و آموزش
حضور نمایندگان حوزه آموزش و پرورش و دانشگاه در این آیین، فرصت توجه به اهمیت آموزش مهارت‌های روان‌شناختی از سنین پایه را نیز برجسته می‌کند. دوران کودکی و نوجوانی از مراحل مهم شکل‌گیری نگرش نسبت به فعالیت بدنی، رقابت، همکاری گروهی، پذیرش شکست و تجربه موفقیت است.

آموزش اصولی مهارت‌هایی مانند خودتنظیمی، کنترل هیجان، تمرکز، مسئولیت‌پذیری و ارتباط مؤثر در محیط‌های ورزشی می‌تواند افزون بر کمک به یادگیری مهارت‌های حرکتی، در رشد اجتماعی و روان‌شناختی کودکان و نوجوانان نیز نقش داشته باشد.

در ورزش مدارس و رده‌های پایه، توجه به تفاوت‌های فردی، پرهیز از فشارهای روانی نامتناسب، اصلاح شیوه‌های ارتباطی مربیان و ایجاد محیطی مبتنی بر احترام و حمایت، از جمله ضرورت‌هایی است که می‌تواند زمینه مشارکت پایدارتر نسل جوان در فعالیت‌های ورزشی را فراهم کند.

از این رو، توسعه منابع آموزشی و تخصصی در حوزه روان‌شناسی ورزشی و استفاده از ظرفیت متخصصان این رشته، می‌تواند در ارتقای دانش مربیان، معلمان تربیت بدنی و دست‌اندرکاران ورزش پایه مؤثر باشد.

>>> ظرفیت همکاری‌های میان‌رشته‌ای در توسعه ورزش استان
حضور نمایندگان دستگاه قضایی، دانشگاه علوم پزشکی، اداره‌کل ورزش و جوانان و آموزش و پرورش در این مراسم، ظرفیت مناسبی برای طرح ضرورت همکاری‌های میان‌بخشی در موضوعات مرتبط با سلامت روان، پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی و توسعه فعالیت بدنی فراهم می‌کند.

ورزش، علاوه بر کارکردهای جسمانی و رقابتی، بستری برای تقویت ارتباطات اجتماعی، افزایش احساس تعلق، آموزش مهارت‌های زندگی و ایجاد فرصت‌های سازنده برای گذران اوقات فراغت است.

بهره‌گیری مؤثر از این ظرفیت، مستلزم برنامه‌ریزی علمی، توجه به تفاوت‌های گروه‌های سنی و اجتماعی و استفاده از دانش تخصصی روان‌شناسی در طراحی و اجرای برنامه‌های ورزشی است.

در این میان، ارتباط میان دانشگاه‌ها، مراکز رشد سلامت، نهادهای اجرایی و هیأت‌های ورزشی می‌تواند زمینه‌ساز شناسایی نیازهای واقعی جامعه ورزشی، تولید محتوای آموزشی، توسعه برنامه‌های مداخله‌ای مبتنی بر شواهد و تقویت فعالیت‌های پژوهشی در استان بوشهر باشد.

>>> دکتر عباس حمزوی؛ در مسیر توسعه دانش روان‌شناسی ورزشی
تألیف کتاب «روان‌شناسی ورزشی» از سوی دکتر عباس حمزوی، در امتداد فعالیت‌های علمی و تخصصی در حوزه روان‌شناسی و ورزش قرار دارد. تدوین و انتشار آثار تخصصی در این زمینه می‌تواند به فراهم شدن منابع آموزشی برای دانشجویان، مربیان، ورزشکاران و سایر علاقه‌مندان کمک کند و زمینه آشنایی بیشتر جامعه ورزشی با مبانی علمی عملکرد روان‌شناختی را فراهم آورد.

توجه به تولید دانش بومی و توسعه ادبیات تخصصی فارسی در روان‌شناسی ورزشی، از جمله نیازهای مهم برای گسترش آموزش و خدمات حرفه‌ای در این حوزه است. چنین آثاری، در صورت همراهی با آموزش مستمر، ارزیابی علمی و استفاده از شواهد پژوهشی معتبر، می‌توانند در تقویت ارتباط میان دانش دانشگاهی و نیازهای عملی محیط ورزش نقش داشته باشند.

برگزاری آیین رونمایی از این کتاب، فرصتی برای معرفی این تلاش علمی و جلب توجه مدیران، استادان و فعالان ورزشی به ضرورت گسترش روان‌شناسی ورزشی در ساختار ورزش استان بوشهر فراهم کرد.

>>> گامی در مسیر تقویت ورزش علمی در استان بوشهر
آیین رونمایی از کتاب «روان‌شناسی ورزشی» در هفته تربیت بدنی و ورزش، افزون بر معرفی یک اثر تخصصی، فرصتی برای تأکید بر اهمیت تولید و ترویج دانش در نظام ورزش استان بود.

توسعه ورزش پایدار و ارتقای کیفیت عملکرد ورزشکاران، نیازمند توجه هم‌زمان به آمادگی جسمانی، مهارت‌های فنی، دانش مربیگری، سلامت روان و حمایت‌های تخصصی است.

در این مسیر، حمایت از نویسندگان و پژوهشگران، گسترش همکاری میان نهادهای علمی و اجرایی، ارتقای دانش روان‌شناختی مربیان و ورزشکاران و تقویت جایگاه متخصصان روان‌شناسی ورزشی می‌تواند به توسعه زیرساخت‌های علمی ورزش استان کمک کند.

برگزاری این مراسم به همت هیأت پزشکی ورزشی استان بوشهر، در کنار گرامیداشت هفته تربیت بدنی و ورزش، یادآور این ضرورت است که پیشرفت ورزش تنها در گرو افزایش امکانات و توسعه فعالیت‌های میدانی نیست؛ بلکه سرمایه‌گذاری بر دانش، سلامت روان و توانمندسازی علمی نیروی انسانی نیز از ارکان مهم توسعه ورزش به شمار می‌رود.

انتظار می‌رود تداوم چنین برنامه‌هایی و تقویت تعامل میان هیأت‌های ورزشی، دانشگاه‌ها، مراکز سلامت و نهادهای اجرایی، زمینه گسترش خدمات تخصصی روان‌شناسی ورزشی و ارتقای سلامت و عملکرد جامعه ورزش استان بوشهر را بیش از پیش فراهم سازد.